Truy cập nội dung luôn
Cổng thông tin điện tử

Uỷ ban quản lý vốn nhà nước
Tại doanh nghiệp

Thứ sáu, Ngày 08/09/2017

Cần giải pháp cấp bách tháo gỡ khó khăn cho Vietnam Airlines

13/07/2020

CMSC Ngày 13/7, tại Hà Nội, Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ đã tổ chức Toạ đàm “Chủ sở hữu nhà nước: Hành động và trách nhiệm hậu Covid-19" trường hợp Vietnam Airlines.

Tham dự Tọa đàm có ông Nguyễn Đức Kiên - Tổ trưởng Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng, các thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng; Phó Chủ tịch Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp Nguyễn Thị Phú Hà, đại diện lãnh đạo Vụ Công nghệ và Hạ tầng (Ủy ban); đại diện Tổng công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines), Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC).

Dịch Covid-19 khiến ngành hàng không "tê liệt"

Theo ông Dương Trí Thành, Tổng giám đốc Vietnam Airlines, tác động của đại dịch Covid-19 tới hàng không thế giới nói chung là rất nặng nề và Vietnam Airlines không phải ngoại lệ.

Hiệp hội Vận tải Hàng không quốc tế (IATA) ước tính, ngành hàng không toàn cầu cần 3 năm nữa mới phục hồi về mức năm 2019. Sau khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, ngành này lỗ khoảng 20 tỷ USD, sau đó mỗi năm lãi 30 – 40 tỷ USD. Tuy nhiên, vì COVID-19 năm nay, ngành hàng không toàn cầu dự kiến giảm thu 419 tỷ USD, lỗ 84 tỷ USD và lỗ tiếp 15 tỷ USD năm 2021.

Đánh giá tình hình kinh doanh của Vietnam Airlines, ông Dương Trí Thành cho biết: Tổng công ty có lãi liên tục từ 2010 và ngày càng tăng trưởng, nhưng đến năm 2020 dự kiến lỗ ròng 13.000 tỷ đồng. Con số này đã được tính toán bao gồm các giải pháp như áp dụng việc tính chậm khấu hao theo Nghị định mới và áp dụng chính sách thuế xăng dầu (giảm bớt được lỗ 2.200 tỷ so với con số ước tính ban đầu là lỗ hơn 15.000 tỷ).

Sau khi đóng toàn bộ đường bay quốc tế từ ngày 23/3 thì từ 1/4 đến nay Vietnam Airlines không có doanh thu vận tải hàng không quốc tế, khách quốc tế tháng 6 giảm 99,3% so với cùng kỳ năm trước. Với thị trường nội địa, mặc dù Việt Nam đã kiểm soát được dịch bệnh và không có bệnh nhân nào tử vong, nhu cầu du lịch nội địa đã bật tăng trở lại nhưng theo ông Thành, sản lượng khách nội địa mới đạt 84% so với tháng 6/2019 và doanh thu tháng 6 năm nay chỉ bằng 46% so với cùng kỳ năm trước.

Ông Dương Trí Thành - Tổng giám đốc Vietnam Airlines phát biểu tại Tọa đàm 

Kiến nghị hỗ trợ thanh khoản khẩn cấp 12.000 tỷ

Nhằm ứng phó với ảnh hưởng dịch bệnh, ông Thành cho biết, Vietnam Airlines đã đưa ra một loạt các giải pháp để giảm các chi phí cố định, như xin Chính phủ giãn thời gian khấu hao trong thời gian máy bay không hoạt động, bố trí lại sản xuất như cho nghỉ phi công nước ngoài, lãnh đạo đi làm không lương, nhân viên tháng 4-5 thì 80% nghỉ ở nhà…các chi phí về nhân sự giảm được 1.700 tỷ, đàm phán với các công ty cho thuê khoảng 2.300 tỷ, tiết kiệm nhiên liệu bay khi giá dầu xuống thấp…

Ngoài các chi phí cố định, tiền thuê tàu bay vẫn phải trả thì đặc thù của ngành hàng không là tiền mua vé máy bay của hành khách trả trong tương lai. Khi các đường bay quốc tế bị huỷ, khách hàng đòi hoàn vé đã khiến dòng tiền của Vietnam Airlines đi vào suy kiệt. Theo ông Thành, dòng tiền dự trữ của các hãng hàng không lớn trên thế giới tương đương 2 tháng doanh thu, trong trường hợp của Vietnam Airlines doanh thu 1 tháng khoảng từ 10.000 - 15.000 tỷ. Dự kiến dòng tiền thâm hụt khoảng 16.000 tỷ (trên vốn điều lệ 14.000 tỷ), thời điểm này đến cuối tháng 8 hết sức khó khăn về thanh khoản và kiến nghị Chính phủ hỗ trợ thanh khoản khẩn cấp 12.000 tỷ đồng.

Cần “kiếm lệnh” để gỡ khó

Tại Tọa đàm, PGS-TS.Trần Đình Thiên - Thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng nhận định, trong bối cảnh hiện tại, Nhà nước không đủ nguồn lực để cứu tất cả doanh nghiệp. Do đó, phải chọn những doanh nghiệp để khi cứu doanh nghiệp đó cũng là cứu nền kinh tế. “Tình thế đặc biệt phải có giải pháp đặc biệt, đưa giải pháp đặc biệt rồi xong cũng phải trao “kiếm lệnh” để thực thi giải pháp bởi nếu không sẽ bị trói buộc bởi rất nhiều quy định” - ông Trần Đình Thiên nhấn mạnh.

Theo TS.Nguyễn Đình Cung - Thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng, đối với trường hợp của Vietnam Airlines, đây không phải là giải cứu, hỗ trợ hãng hàng không quốc gia mà là việc chủ sở hữu nhà nước có trách nhiệm đối với khoản đầu tư tại doanh nghiệp đang bị tổn thất nặng nề bởi nguyên nhân bất khả kháng.

Tuy không thể so với các khoản hỗ trợ lớn của các quốc gia có tiềm lực tài chính nhưng một số các chính sách hỗ trợ chung cho các doanh nghiệp hàng không cũng đã được Chính phủ Việt Nam ban hành hoặc đang chờ cấp có thẩm quyền phê duyệt, đặc biệt là các hỗ trợ về thuế, phí, bước đầu cũng giảm nhẹ gánh nặng cho các hãng bay.

Tuy nhiên, đối với vai trò thứ hai – chủ sở hữu nhà nước đối với các phần vốn góp tại các doanh nghiệp cổ phần, trong đó Vietnam Airlines là trường hợp điển hình hiện mới được xem xét khởi động, chưa có những kết quả cụ thể.

Trong khi đó, hiện các hỗ trợ về tài chính của các Chính phủ trên thế giới để hỗ trợ cho các hãng hàng không đã lên tới 123 tỷ USD thông qua vai trò quản lý nhà nước như: trợ cấp trả lương lao động, khuyến khích bay; miễn giảm thuế, phí; điều tiết về tần suất/hãng khai thác, ban hành giá sàn hoặc với vai trò chủ sở hữu như: cho vay trực tiếp từ ngân sách quốc gia, tăng vốn chủ sở hữu thông qua mua cổ phiếu phát hành thêm, thực hiện quốc hữu hóa, tăng nắm quyền điều hành trên cơ sở đầu tư thêm vốn trực tiếp vào doanh nghiệp.

Tại Đức, Chính phủ nước này đã thực hiện quốc hữu hóa Luthansa thông qua việc mua 20% cổ phần với khoản đầu tư lên tới 6 tỷ EUR và cho vay 3 tỷ EUR qua Ngân hàng Tái thiết Đức. Tại Pháp, Chính phủ Pháp đang sở hữu 15,9% vốn tại Air France đã cho hãng hàng không này vay trực tiếp 3 tỷ EUR từ ngân sách, đồng thời bảo lãnh vay 4 tỷ EUR từ một số ngân hàng thương mại. Chính phủ Thái Lan sau một thời gian cân nhắc cũng đã phải thực hiện bảo hộ phá sản Thai Airways qua Tòa án Phá sản Trung ương, nhằm ngăn chặn việc công ty phải giải thể, bán hành thanh lý tài sản…

Đây đều là những ví dụ rõ nhất về việc Chính phủ các nước sớm đưa ra các gói hỗ trợ cho các hàng không quốc gia nhằm bảo đảm duy trì các mắt xích trong nền kinh tế không bị đứt gãy và quy trì hãng hàng không quốc gia trong vai trò là uy tín, hình ảnh quốc gia.

Đối với trường hợp của Vietnam Airlines, theo TS.Nguyễn Đình Cung, ngoài việc là hãng hàng không quốc gia, với tư cách là cổ phần chi phối lớn cũng buộc Chính phủ trong vai trò chủ sở hữu Nhà nước phải thực hiện trách nhiệm đối với các khoản đầu tư tại doanh nghiệp. Bên cạnh đó, dù đang gặp rất nhiều khó khăn nhưng các hãng hàng không, trong đó có Vietnam Airlines sẽ là những doanh nghiệp đầu tiên được phục hồi khi dịch Covid-19 được kiểm soát.

“Chính phủ với vai trò chủ sở hữu có thể cho vay trực tiếp từ ngân sách; cho vay qua ngân hàng thương mại, bảo lãnh cho vay trên thị trường; hoặc quyết định đầu tư tăng vốn thông qua phát hành cho cổ động hiện hữu nhằm duy trì hoạt động, tránh để hãng hàng không quốc gia không rơi vào tình trạng phá sản, làm mất vốn Nhà nước” - TS. Nguyễn Đình Cung phân tích.

TS.Nguyễn Đức Kiên - Tổ trưởng Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng phát biểu tại Tọa đàm

TS.Nguyễn Đức Kiên - Tổ trưởng Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ khẳng định, Chính phủ đã thống nhất không dùng từ “giải cứu” doanh nghiệp mà phải có hành động và trách nhiệm.

Theo TS.Nguyễn Đức Kiên, Chính phủ đưa ra 4 nhóm giải pháp lớn tháo gỡ khó khăn cho Vietnam Airlines gồm các tổ chức tín dụng sẽ cho vay bắc cầu, trong đó cho phép Ngân hàng Nhà nước trích lập dự phòng rủi ro xử lý khoản nợ tái cấp vốn theo quyết định; Chính phủ cấp bảo lãnh tín dụng để các tổ chức tín dụng cho hãng vay vượt hạn mức; Chính phủ xin Quốc hội cho phép phát hành trái phiếu; nội bộ Vietnam Airlines giảm phần trích khấu hao, phân bổ bảo dưỡng và chưa nộp khoản thu cổ phần hóa còn lại về các quỹ.

TS.Nguyễn Đức Kiên cho biết, từ Chỉ thị 11 của Thủ tướng đến Nghị quyết 42 của Chính phủ, Nhà nước đã hỗ trợ chung cho ngành hàng không như giảm phí bãi đỗ, phí hạ cất cánh, đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội giảm thuế xăng dầu, những gì thuộc thẩm quyền của Chính phủ cũng đã triển khai.

Tổ trưởng Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng cho biết, sẽ báo cáo Thủ tướng những giải pháp càng nhanh càng tốt như tái cấp vốn, cho vay bắc cầu, phát hành cổ phiếu để tăng vốn hoặc điều chuyển vốn sẽ giúp Vietnam Airlines khắc phục khó khăn tài chính đồng thời đề xuất hãng cũng có kế hoạch tái cơ cấu 1 cách phù hợp với diễn biến của thị trường cũng như năng lực tài chính cho phù hợp.

Nhật Quang

Media
Thư viện hình ảnh

ỦY BAN QUẢN LÝ VỐN NHÀ NƯỚC TẠI DOANH NGHIỆP

Địa chỉ: Số 6 Bà Huyện Thanh Quan, Ba Đình, Hà Nội

Điện thoại: 08049558 - Fax: 08049585

Website:www.cmsc.gov.vn

Email: ubqlv@cmsc.gov.vn

Giấy phép: Số 132/GP-TTĐT ngày 26/7/2019

Ghi rõ nguồn "Cổng thông tin điện tử Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp" hoặc

"cmsc.gov.vn" khi phát hành lại thông tin từ website này